PHẦN I: Đọc hiểu-đọc đoạn thơ sau và trả lời các câu hỏi.   Chẳng ai muốn làm hành khất                   Con chó nhà mình rất hư Tội trời đày ở nhân gian                            Cứ thấy ăn mày là cắn Con không được cười giễu họ                   Con phải răn dạy nó đi Dù họ hôi hám úa tàn.                                Nếu không thì con đem bán.   Nhà mình sát đường, họ đến                      Mình tạm gọi là no ấm Con cho thì có là bao                                 Ai biết cơ trời vần xoay Con không bao giờ được hỏi                     Lòng tốt gửi vào thiên hạ Quê hương họ ở nơi nào.                           Biết đâu nuôi bố sau này. (Trần Nhuận Minh – Dặn con)   Câu 1. Hãy cho biết thể thơ và cách gieo vần của bài thơ. Câu 2. Tìm ít nhất 3 từ Hán Việt có trong bài thơ? Tai sao tác giả gọi “hành khất” mà không phải “ăn mày” ở câu thơ mở đầu? Câu 3: Phân biệt các từ sau thoe 3 loại từ ghép chính phụ, từ ghép đẳng lập và từ láy: hôi hám, úa tàn, cười giễu, răn dạy. Câu 4. Việc lặp lại: “Con không được…Con không bao giờ được…” ở khổ 1,2 có tác dụng gì? Câu 5. Hãy thử lí giải tại sao người cha lại dặn con: “Con không bao giờ được hỏi: Quê hương họ ở nơi nào”. Câu 6: Phân tích hiệu quả của phép tu từ có trong ba câu thơ cuối: Ai biết cơ trời vần xoay Lòng tốt gửi vào thiên hạ Biết đâu nuôi bố sau này. Câu 7. Những lời căn dặn của người cha với con trong đoan thơ trên gợi cho em suy nghĩ gì? (trả lời bằng đoạn văn 5-7 câu)
Mọi người ơi, mình rất cần trợ giúp của các Bạn lúc này. Có ai sẵn lòng chia sẻ kiến thức giúp mình vượt qua vấn đề này không?

Cách làm:

Bước 1: Đọc cả đoạn thơ để hiểu nội dung chính.

Bước 2: Phân tích thể thơ và cách gieo vần của bài thơ.

Bước 3: Tìm các từ Hán Việt có trong bài thơ và nhận biết sự chênh lệch giữa "hành khất" và "ăn mày" ở câu thơ mở đầu.

Bước 4: Phân biệt các từ là từ ghép chính phụ, từ ghép đẳng lập và từ láy.

Bước 5: Phân tích tác dụng của việc lặp lại trong bài thơ.

Bước 6: Lí giải lý do người cha dặn con không được hỏi về quê hương họ.

Bước 7: Phân tích hiệu quả của phép tu từ trong ba câu thơ cuối.

Bước 8: Trả lời câu hỏi thứ 7 bằng một đoạn văn 5-7 câu.

Câu trả lời:

Câu 1: Bài thơ là thể thơ tự do với cách gieo vần chủ yếu là vần xoay.

Câu 2: Có 3 từ Hán Việt trong bài thơ là hành khất, trời, thiên hạ. Tác giả chọn "hành khất" để ghép với chẳng ai muốn làm để tôn trọng người khác, không dùng "ăn mày" vì nó mang tính hàm ý tiêu cực và khinh thường.

Câu 3: - Hôi hám: từ ghép chính phụ
- Úa tàn: từ ghép đẳng lập
- Cười giễu, răn dạy: từ láy

Câu 4: Việc lặp lại các câu thơ ở khổ 1,2 tạo ra sự nhấn mạnh và lập lại quy tắc mặc nịnh con cần phải tuân thủ.

Câu 5: Người cha dặn con không được hỏi về quê hương họ để tránh tình trạng đả kích và tranh cãi có thể xảy ra.

Câu 6: Phép tu từ trong ba câu thơ cuối giúp tạo ra sự lôi cuốn và biểu đạt sự tự nhiên và mạch lạc của ngôn từ.

Câu 7: Những lời căn dặn của người cha với con gợi cho tôi sự quan tâm và mong muốn con trở thành người có tâm hồn cao đẹp, biết tôn trọng và quan tâm đến người khác.

Phép tu từ trong ba câu thơ cuối giúp tạo nên sự lưu loát, cân xứng và ý nghĩa sâu sắc, thể hiện tâm trạng và triết lý gia đình, tình cảm cha con trong bài thơ.

Người cha dặn con 'Con không bao giờ được hỏi: Quê hương họ ở nơi nào' để nói lên tầm quan trọng của sự tôn trọng và nhân cách, không được xen vào đời sống và bí mật của người khác.

Việc lặp lại 'Con không được... Con không bao giờ được...' ở khổ 1,2 nhấn mạnh vào sự nghiêm túc và quyết đoán của người cha đối với hành vi của con.

Các từ ghép chính phụ trong bài thơ là: hôi hám, úa tàn. Từ ghép đẳng lập là: cười giễu, răn dạy.